Sansürü kurumsallaştıracak ‘yeni sinema teklifi’ Meclis komisyonunda kabul edildi

Sinema Filmlerinin Değerlendirilmesi ve Sınıflandırılması ile Desteklenmesi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu’nda kabul edildi. Teklifle dizi filmlere de destek verilebilecek.

Teklife göre, proje geliştirme, ilk uzun metrajlı kurmaca film yapım, uzun metrajlı sinema film yapım, ortak yapım, senaryo ve diyalog yazım, animasyon film yapım, kısa film yapım, belgesel film yapım, çekim sonrası, dağıtım ve tanıtım ile yerli film gösterim destek türlerinde yapılan başvuruları değerlendirmek ve desteklenecek olanları belirlemek üzere, sayısı dördü geçmemek üzere “destekleme kurulları” oluşturulacak.

Tüm yetki hükümette

Destekleme kurulları, ilgili alan meslek birlikleri tarafından belirlenecek üç sektör temsilcisi ile yapımcı, yönetmen, senaryo ve diyalog yazarı, oyuncu, sinema salonu işletmecileri, film dağıtımcıları, yayıncı kurum veya kuruluş temsilcileri ve üniversitelerin sinema alanında eğitim veren bölümlerinde görev yapan öğretim üyeleri arasından, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından belirlenecek üç üye ve bir bakanlık temsilcisi olmak üzere yedi üyeden oluşacak. Bakanlık temsilcisi, kurulun başkanı olacak. Ne var ki kurullar, dört kişinin oyuyla karar verebilecek. Bu durumda tüm karar hakkı hükümete verilmiş oluyor.

Dizi film ile yabancı film yapım destek türlerinde de yapılan başvuruları değerlendirmek ve desteklenecek olanları belirlemek üzere de Dizi ve Yabancı Filmleri Destekleme Komisyonu oluşturulacak.

Komisyon; Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı, Sinema Genel Müdürü, Tanıtma Genel Müdürü, Dışişleri Bakanlığı Yurtdışı Tanıtım ve Kültürel İşler Genel Müdürü, ilgili alan meslek birlikleri tarafından önerilen sektör temsilcileri arasından bakanlık tarafından belirlenecek iki üye, film yapımcıları, dağıtımcıları ve yayıncı kurum veya kuruluş temsilcileri arasından bakanlıkça belirlenecek iki üye olmak üzere 8 üyeden oluşacak. Ancak komisyon beş kişi ile karar alabilecek.

Ülke içinde üretilen veya ithal edilen sinema filmlerinin, ticari dolaşıma veya gösterime sunulmasından önce değerlendirilmesi ve sınıflandırılması yapılacak. Değerlendirme ve sınıflandırma sonucunda uygun bulunmayan filmler, ticari dolaşıma ve gösterime sunulamayacak.

Değerlendirme ve sınıflandırması yapılmamış olan sinema filmleri, festival, özel gösterim ve benzeri kültürel ve sanatsal etkinliklerde ancak “18+” yaş işaretiyle gösterilebilecek.

Daha önce bakanlıkça değerlendirme ve sınıflandırması yapılan filmler, ilgili etkinliklerde aldıkları işaret ve ibarelere uygun olarak gösterilebilecek. Söz konusu etkinliklerde gösterimi yapılacak olan filmlerin taşımaları gereken işaret ve ibarelerin, her türlü tanıtım ve gösterim alanında kullanılması zorunlu olacak.

Destek tutarları

Destek başvuruları, ülke içinde yerleşik gerçek veya tüzel kişiler tarafından yapılacak.

Destek tutarı; proje geliştirme, ilk uzun metrajlı kurmaca film yapım, uzun metrajlı sinema film yapım, ortak yapım, belgesel film yapım, çekim sonrası ile dağıtım ve tanıtım destek türleri için başvuruda belirtilen toplam bütçenin yüzde 50’sini aşamayacak.

Animasyon film yapım, kısa film yapım, senaryo ve diyalog yazımı ile yerli film gösterim destek türleri için başvuruda belirtilen toplam bütçenin tamamı desteklenebilecek. Yabancı film yapım destek türü için destek tutarı, ülke içinde harcanan, Kültür ve Turizm Bakanlığınca kabul edilen tutarın yüzde 30’unu aşamayacak. Kanun kapsamındaki bütün destekler, geri ödemesiz olarak verilecek.

Kanun, yönetmelik ve destek sözleşmesinde belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi veya desteğin haksız alındığının tespiti halinde destek tutarı faiziyle birlikte geri alınacak.

İhtiyaç sahiplerine destek

Kültür ve Turizm Bakanlığı, sinema alanındaki etkinlik, proje ve faaliyetleri destekleyebilecek, düzenleyebilecek, ödüller verebilecek. Uluslararası festivallere ve yarışmalara katılım ile bunlara ilişkin tanıtım faaliyetlerini destekleyebilecek.

Bakanlık, kamu kurum, kuruluş ve kamu tüzel kişilerine sinema donanım desteği verebilecek, ihtiyaç sahibi sinema sanatçılarına veya sinema sektörü çalışanlarına maddi destek sağlayabilecek.

Kültür ve Turizm Bakanlığı, sinema alanında arşiv veya müze oluşturulmasını teminen yurt içi veya yurt dışından eser ya da çoğaltılmış nüshaları ve sinema ile ilgili diğer materyalleri satın alma veya bağış yoluyla temin edebilecek.

Sinema filmlerinin hazırlık, yapım, yapım sonrası ve gösterim süreçlerinin genellikle bir yıldan daha uzun sürmesi nedeniyle, bütün destek türleri için Cumhurbaşkanlığının uygun görüşü alınarak, yıllara sari destek sözleşmesi yapılabilecek.

Reklam ve fragmanlar

Değerlendirme ve sınıflandırma yükümlülüğüne uyulmaması, zorunlu tutulan işaret ve ibarelerin değerlendirme ve sınıflandırma sonrasında her türlü tanıtım ve gösterim alanında ve taşıyıcı materyal üzerinde kullanılmaması veya yanıltıcı şekilde kullanılması halinde, mahallin mülki idare amiri tarafından filmlerin gösterim ve dağıtımı işaret ve ibareler kullanılıncaya kadar durdurulacak ve ilgililer hakkında idari para cezaları uygulanacak.

Sinema filmi öncesinde gösterilen reklamların süresi en fazla 10 dakika olacak. Fragman gösterim süresi en az 3, en fazla 5 dakika olacak.

Kamu spotları ve sosyal sorumluluk projelerine ilişkin gösterimler, bu sürelere dahil edilemeyecek. Sinema filmi gösterim arası 15 dakikayı aşamayacak.

Sinema salonu işletmecileri, izleyici sayısının artırılmasına yönelik kampanya ve toplu satış faaliyetlerini ancak filmin yapımcısı ve varsa dağıtımcısı ile yapılacak sözleşmeler aracılığıyla gerçekleştirecek. Sinemasalonu işletmecileri, film gösterimleri ile ilgili bilgileri bakanlığa iletmek üzere bakanlıkça belirlenen donanım ve yazılımı işler halde bulundurmakla yükümlü olacak.

Komisyonda neler görüşüldü?

Karardan önceki görüşmelerde teklifin tümü üzerinde sektör temsilcileri söz aldı.

Televizyon ve Sinema Filmi Yapımcıları Meslek Birliği (TESİYAP) temsilcisi Timur Savcı, TESİYAP olarak teklifin bütününe destek verdiklerini söyledi.

Sinema Oyuncuları Meslek Birliği’nden (BİROY) Emre Yetim, teklife ilişkin eleştirilerini dile getirerek, Dizi ve Yabancı Filmleri Destekleme Komisyonu tarafından filmlerin yasaklanmasını doğru bulmadıklarını belirtti.

SİSAY Yönetim Kurulu Başkanı Sezgin ise yapımcısından figüranına, salon işletmecisinden yer göstericisine kadar yaklaşık 200 bin kişiye ekmek sağlayan sinema sektöründe yerel sinema işletmecilerinin, son 10 yıldır sinema biletlerine enflasyonun dörtte biri kadar bile artış yapamadığını ifade etti.

Sezgin, 2009’da 8.35 lira olan ortalama bilet fiyatının bugün 12.23 lira olduğunu belirterek, “Bu artış yüzde 49’a denk gelmektedir. Aynı dönemde döviz yüzde 240, enflasyon yüzde 199 artmıştır. Biz aslında ortalamanın altında bilet satıyoruz” dedi. Sezgin, salon yatırımcılarının borçlarını ödeyemez hale geldiğini dile getirerek, “Bu tamamıyla gerçektir, ajitasyon değildir. Bunun yanında sinema salonlarının tabi olduğu gelir vergisi dışındaki ek vergiler, yan gelirler olmaksızın faaliyeti imkansız kılmaktadır. Haklı gerekçelerle sınırlama getirilen reklam süreleri ve iptal edilen kampanyalardan doğacak kayıpları telafi etmezsek, işletmecilerimiz süratle, yabancı menşeli sinema gruplarına teslim olarak el değiştirecek veya kapanacaktır” değerlendirmesini yaptı. Sezgin, yüzde 10 eğlence vergisini peşin ödediklerini ve buna da hiçbir zaman af getirilmediğini belirtti. Sezgin, kendileri yüzde 18 KDV öderken, biletten yüzde 8 vergi alındığına dikkati çekti.

Türkiye Sinema Eseri Sahipleri Meslek Birliği’nden (SESAM) Yılmaz Atadeniz de 87 yaşında olduğunu ve 68 yıldır sinema sektörü içinde bulunduğunu anlatarak, “Dünyada gösterimde olan, oynayan bir filmimiz var mı?” diye sordu.

Bugüne kadar 48 tane film yapıldığını ve yarısının iflas ettiğini dile getiren Atadeniz, “Bana göre film bankası diye bir banka kurulması lazım ki bu işleri rayına oturtalım. Genç arkadaşlarımıza fırsat tanınmıyor. Sanatçılar 506 sayılı İşçi Kanunu’na tabi olarak emekli oluyor. Biz vasıfsız işçiyiz, duyun bunu. Bunun kabahati kimin? Bilemiyorum. Ankara’da büyük inşaatlar görüyorum ama bizim arşivimiz, büyük platomuz yok” dedi.

Kaynak: Sputnik

Yorumlar

yorumlar

Yazar Hakkında

Benzer yazılar

Yanıt verin.

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

 

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.