Facebook’tan ayrılmak sorunu çözer mi?

Facebook, bizim profilimizi çıkarma üzerinden para kazanıyor ve daha sonra dikkatimizi reklam verenlere, siyasi aktörlere ve başkalarına satıyor. Sorun Cambridge Analytica’nın ve yaptığının ötesine geçiyor. Devasa bir veri gözetimine ve bu tür geniş kapsamlı bir profil çıkarmaya dayalı olarak saydam olmayan bir şekilde kullanıcıları hedeflemek isteyen müşterilere bilgi vermeye dayanan bir iş modeli, kaçınılmaz olarak kötüye kullanılacaktır.

2014 yılında, daha sonra Donald Trump’ın 2016 başkanlık kampanyasına hizmet verecek olan seçmen profili çıkarma şirketi Cambridge Analytica, dünyanın dört bir yanındaki insanların çeşitli görevleri yerine getirmeleri için başkalarıyla anlaşma yaptığı çevrimiçi bir pazar yeri olan Amazon’un “Mechanical Turk” platformunda bir taleple yola çıktı. Cambridge Analytica, Amerikalı Facebook kullanıcılarını arıyordu. Onlara Facebook üzerinde thisisyourdigitallife adlı bir kişilik sınavı uygulamasını indirmeleri ve kullanmaları için ödeme teklif etti.

Yaklaşık 270.000 kişi, indirme başına 1 ila 2 Dolar karşılığında uygulamayı yükledi. Uygulama, Facebook profillerinden “kazınmış” enformasyonları ve yanı sıra arkadaşlarının profillerinden ayrıntılı enformasyonları topladı. Facebook daha sonra tüm bu verileri uygulamanın geliştiricilerine sundu ve onlar da böylece Cambridge Analytica’ya aktardı.

Birkaç yüz bin kişi çok fazla görünmüyor olabilir, ancak Facebook kullanıcılarının her biri ortalama olarak yüzlerce arkadaşa sahip olduğu için, verileri toplanan insan sayısı 50 milyona ulaştı. Verilerin Trump’ın başkanlık kampanyası için seçmenleri hedeflemek ve onlara mesaj göndermeyi şekillendirmek amacıyla kullanılmasına izin vermek bir yana, bu kişilerin çoğunun verilerinin çekildiğine dair hiçbir fikri yoktu (ne de olsa, uygulamayı kendileri yüklememişlerdi).

Bu hafta sonu, bunların hepsi New York Times ve Observer of London tarafından açıklandıktan sonra, Facebook aceleyle Cambridge Analytica’yı (seçimden bir yıl sonra) askıya aldığını kamuoyuna duyurdu ve bunun bir “veri ihlali” olduğunu şiddetle reddetti. Facebook’un başkan yardımcısı ve genel müdür vekili olan Paul Grewal “bunun bir veri ihlali olduğu iddiası tamamen yanlış” diye yazdı. Grewal, Facebook kullanıcılarının “bilerek enformasyonlarını verdiklerini, hiçbir sisteme sızılmadığını, hiçbir parola veya hassas enformasyon parçasının çalınmadığını ya da saldırıya uğramadığını” iddia etti. Ayrıca “herkes(in) rıza gösterdi”ğini söyledi.

Bay Grewal haklı: Bu teknik anlamda bir ihlal değildi. Bu daha da sıkıntı verici bir şeydir: İnsanların yalnızca sosyal etkileşim için siteye girdikleri, ancak sessizce devasa bir gözetime maruz kaldıkları  Facebook’un iş modelinin tamamen doğal bir sonucudur. Bu gözetimin sonuçları, Facebook’un, reklam ve diğer ürünler için dikkatli bir şekilde kullanıcılarını  hedeflemek amacıyla kullandığı karmaşık ve şeffaf olmayan bir sistemi beslemek amacıyla kullanılıyor.

Başka bir deyişle Facebook bizim profilimizi çıkarma üzerinden para kazanıyor ve daha sonra dikkatimizi reklam verenlere, siyasi aktörlere ve başkalarına satıyor. Bunlar, Facebook’un memnun etmek için çok çalıştığı gerçek müşterileridir.

Devamını okumak için tıklayınız:

http://sendika62.org/2018/03/facebookun-gozetim-makinesi-zeynep-tufekci-481708/

Yorumlar

yorumlar

Yazar Hakkında

Benzer yazılar

Yanıt verin.

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir