Doğruluk Payı nedir? Davutoğlu; “Türkiye, Yolsuzluk Algılama Endeksi’nde 2013’de 50’nci sıraya yükselmiştir”

“(Türkiye) Yolsuzluk Algılama Endeksi'nde 2003 yılında 133 ülke arasında 77'nci sırada yer alırken 2013 yılında 50'nci sıraya yükselmiştir.”
T.C. Başbakanı Ahmet Davutoğlu
Başbakan Ahmet Davutoğlu, 1 Eylül 2014 tarihinde, TBMM genel kurulunda yaptığı konuşmada Türkiye’nin Yolsuzluk Algılama Endeksi’nde 2003 yılında 77. sırada iken 2013 yılında 50. sıraya geldiğini  iddia etmiştir.

Uluslararası Şeffaflık Örgütü her yıl Yolsuzluk Algılama Endeksi yayınlamaktır. Bu endeks ülkeleri kamu sektörlerinin ne kadar yolsuzlukla eşdeğer algılandığını ölçerek sıralama yapmaktadır. Endeks puanını oluşturan anketler ve yolsuzluk değerlendirmeleri saygın kuruluşlardan alınmaktadır. Örgütün internet sitesinden alınan bilgilerde açık bir şekilde belirtmektedir ki yapılan metodoloji değişikliğinden ötürü 2012 öncesi sıralamalarda karşılaştırma yapmak hatalı sonuçlara götürür.

Türkiye’nin 2000-2013 arasında Yolsuzluk Algılama Endeksi’ndeki sırası tabloda gösterilmiştir.

Yıllar   Ülke sayısı   Sıralama
2013   177   53
2012   176   54
2011   183   61
2010   178   56
2009   180   61
2008   180   58
2007   180   64
2006   163   60
2005   159   65
2004   146   77
2003   133   77
2002   102   64
2001   91   54
2000   90   50

Tabloyu ve endeksin metodolojisini dikkate aldığımızda birkaç noktaya değinmek gerekiyor. Öncelikle bu sıralamayı yaratan puanların mevcut bir yolsuzluğu göstermediği, sadece onun algısını gösterdiğini vurgulayalım. İkinci olarak 2012’de metodolojide bir değişiklik olduğundan Davutoğlu’nun iddiasındaki2003-2013 karşılaştırması uygun bir karşılaştırma olmayabilir. Üçüncü nokta ise Uluslararası Şeffaflık Örgütü’nün saygın kurumlardan aldığı geri bildirimlere ve anketlere göre Türkiye kamu sektörü için yolsuzluk algısı ufak bir iyileşme göstermiş olarak yorumlanabilir. Fakat vurgulamak gerekir ki, endeks algıyı ölçmek için dizayn edildiğinden yorumlanan sonuçlar oldukça tartışmalıdır ve ek araştırma gerektirir. Davutoğlu’nun iddiasındaki 2013 için kullandığı sıralama verisi de yanlıştır.  

Tüm noktaları dikkate aldığımızda, Başbakan Ahmet Davutoğlu’nun iddiasında büyük oranda doğruluk payı yoktur. 

 
2003-2006 döneminde yolsuzlukla etkin mücadele amacıyla bu alanda önemli 7 adet uluslararası sözleşmeye taraf olunmuştur.”
T.C. Başbakanı Ahmet Davutoğlu
Başbakan Ahmet Davutoğlu, 1 Eylül 2014 tarihinde, TBMM genel kurulunda yaptığı konuşmada 2003-2006 döneminde Türkiye’nin yolsuzlukla etkin mücadele için 7 adet uluslararası sözleşmeye taraf olduğunu iddia etmiştir.

Uluslararası sözleşmelerin kanunlaşması için TBMM tarafından görüşülüp karara bağlandıktan sonra cumhurbaşkanı tarafından imzalanıp resmi gazetede yayınlanması gerekmektedir.

TBMM sitesinde yapılan araştırmada 2003-2006 yılları arası yolsuzlukla mücadeleyle ilgili imzalanan uluslararası sözleşmeler aşağıdadır.

1)Sınıraşan Örgütlü Suçlara Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesinin Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (30.1.2003)

2)Yolsuzluğa Karşı Özel Hukuk Sözleşmesinin Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (17.4.2003)

3)Yolsuzluğa Karşı Ceza Hukuku Sözleşmesinin Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (14.1.2004)

4)Suçtan Kaynaklanan Gelirlerin Aklanması, Araştırılması, Ele Geçirilmesi Ve El Konulmasına İlişkin Sözleşmenin Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (16.6.2004)

5)Birleşmiş Milletler Yolsuzlukla Mücadele Sözleşmesinin Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (18.5.2006)

Araştırma sonucunda ortaya çıkan sonuç 2003-2006 yılları arasında yolsuzlukla ilgili 5 adet uluslararası sözleşmenin TBMM tarafından kabul edildiğidir. Bu sözleşmelerden 1. ve 5. sırada olanı Birleşmiş Milletler bünyesinde imzaya açılan sözleşmeler iken 2., 3. ve 4. olanı Avrupa Konseyi bünyesinde oluşturulmuştur.

Görüldüğü üzere verilen periyotta taraf olunan uluslararası sözleşme sayısı Davutoğlu’nun iddiasıyla uyuşmamaktadır. Bir ihtimal olarak, Davutoğlu, Sınıraşan Suçlara Karşı BM Sözleşmesi’nin Aralık 2000’de Palermo Konferansı’nda kabul edilen insan ticareti ve göçmen kaçakçılığıyla ilgili iki ek maddesini de mevcut sayıya eklemiş olabilir gözüküyor. Fakat her ihtimalde farklı 7 adet uluslararası sözleşmeden bahsetmek mümkün gözükmemektedir.

Sonuç olarak, Başbakan Ahmet Davutoğlu’nun iddiasında büyük oranda doğruluk payı yoktur.

 

Bu bülten Doğruluk Payı tarafından alınmıştır.

Yorumlar

yorumlar

Yazar Hakkında

Benzer yazılar

2 Yorum

  1. Geri İzleme: “Türkiye’de ‘fact-checking’: Medyanın Kamuoyunu Bilgilendirme Sorumluluğu Paneli 21 Kasım’da! - Data Journalism Veri Gazeteciliği - Kadir Has Üniversitesi Yeni Medya - Dağ Medya www.dagmedya.net

  2. Geri İzleme: "Türkiye'de 'fact-checking': Medyanın Kamuoyunu Bilgilendirme Sorumluluğu Paneli 21 Kasım'da! | Dağ Medya

Yanıt verin.

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir